Wat is een PET/CT-scan?

Een PET/CT-scan is een nucleair geneeskundig onderzoek waarmee het lichaam op een bijzondere manier kan worden afgebeeld. Een PET/CT-scan is al jaren een veel gebruikte scantechniek die in vrijwel ieder groot ziekenhuis in Nederland aanwezig is. Voor de PET/CT-scan wordt een afspraak met u gemaakt op de afdeling Nucleaire Geneeskunde van uw ziekenhuis. De wachttijd voor de scan is afhankelijk van uw ziekenhuis, maar meestal niet langer dan 1 à 2 weken.

De scan bestaat uit twee delen: een PET-scan (Positron Emissie Tomografie) en een CT-scan (Computer Tomografie). Door de combinatie van deze twee soorten scans, kunnen de beelden van weefsels nog beter worden beoordeeld.

 

 

PETCT

afbeelding: voorbeeld van een PET/CT-scan van een zichtbaar schildklierknobbeltje.

 

PET-scan

Een PET/CT-scan wordt meestal gemaakt om te zoeken naar kwaadaardige cellen of infecties. Hiervoor wordt het middel ‘FDG’ gebruikt. FDG is suiker dat een radioactief signaal afgeeft en in het lichaam opgenomen wordt in afwijkende cellen. Kankercellen en ontstekingscellen verbruiken veel energie en hebben dus veel brandstof nodig in de vorm van suiker (glucose). Hierdoor kunnen we het gebruik van glucose in uw lichaam en de plaatselijke veranderingen in glucosestofwisseling in beeld brengen en zo kanker en infecties opsporen. De kleine hoeveelheid radioactieve stof die wordt toegediend is niet schadelijk en u plast het gewoon weer uit. 

 

CT-scan

Bij een CT-scan worden de vorm van organen, weefsels en structuren gedetailleerd in beeld gebracht, doordat er met behulp van röntgenstraling meerdere dunne dwarsdoorsneden van het te onderzoeken lichaamsdeel gemaakt worden. Van de röntgenstraling merkt u tijdens de scan niets.

 

Wat gebeurt er bij een PET/CT-scan?

Een uur voor de scan wordt het FDG toegediend via een infuus. Deze toediening is niet pijnlijker dan een bloedprik en het infuus wordt meteen weer verwijderd. Na de toediening van FDG moet u 60 minuten zo stil mogelijk blijven liggen. U ligt hierbij alleen, op een bed. Na dit uur wordt u opgehaald en op uw rug in de scanner gelegd. Eerst wordt een overzichtsplaatje gemaakt. Daarna brengt de scanner in enkele (2 à 3) stappen de hals in beeld. Dit duurt 15-20 minuten. Inclusief voorbereidingen duurt de PET/CT-scan dus ongeveer anderhalf uur. Na de scan mag u op eigen gelegenheid naar huis gaan.

 

Welke voorbereidingen moet ik treffen voor de PET/CT-scan?

  • U moet gedurende 6 uur voor de PET/CT-scan nuchter zijn (niet eten, niet drinken). Daarna mag u tot het onderzoek wel (kraan-)water drinken. Andere dranken zijn niet toegestaan (ook “suikervrij” niet). Voorafgaand aan de PET/CT-scan krijgt u nog een halve liter water extra te drinken op de afdeling nucleaire geneeskunde.
  • Als u zwanger bent of borstvoeding geeft, is het belangrijk dat u ons vooraf op de hoogte stelt. U kunt dan niet meedoen aan de EfFECTS-studie.
  • Als u suikerziekte (diabetes mellitus) hebt, is het belangrijk dat u ons vooraf op de hoogte stelt. Medicijnen hiervoor (bijvoorbeeld insuline of metformine) moet u in overleg met de afdeling Nucleaire Geneeskunde blijven gebruiken. Maar als uw bloedsuikers niet goed ingesteld zijn, kunt u niet meedoen aan de EfFECTS-studie.
  • Als u andere medicijnen gebruikt, kunt u deze op de normale tijden innemen.
  • Uw sieraden kunt u het beste thuis laten, omdat deze storingen geven op de scan.
  • Als u last hebt van een benauwd gevoel in kleine ruimtes (claustrofobie), moet u dit voorafgaand aan het onderzoek melden.

 

Wat moet ik doen als ik verhinderd ben tijdens de PET/CT-scan?

Het FDG is maar zeer kort werkzaam, wordt speciaal voor u gemaakt en is erg kostbaar. Daarom is het van groot belang dat u op tijd aanwezig bent voor de PET/CT-scan. Wanneer u op het afgesproken tijdstip niet kunt komen, neem dan zo snel mogelijk contact op met de afdeling Nucleaire Geneeskunde van uw ziekenhuis.

 

Is de toediening van FDG schadelijk?

Bij de PET/CT-scan wordt gebruik gemaakt van radioactiviteit (“straling”). U hoeft zich geen zorgen te maken over eventuele risico’s die u zou lopen. Radioactiviteit is overal aanwezig: in ons lichaam, voedsel, de bodem en de lucht. Alleen een zeer hoge dosis radioactiviteit kan voor mensen en dieren schadelijk zijn. De hoeveelheid radioactiviteit van het FDG die voor de PET/CT-scan wordt gebruikt is gering; u ondervindt daar geen nadelige gevolgen van. Het heeft bovendien geen bijwerkingen.

 

(Deze informatie komt overeen met de Informatiebrief voor Proefpersonen, v20160701. U kunt de volledige Informatiebrief voor Proefpersonen ook hier downloaden.)